سرخط خبرهای سازمان

نابسامانی و سیاسی‌کاری در روند پرسش‌های بهارستان از وزرا

ه دنبال سریال سوال و استیضاح مجلس نهم علیه وزرای دولت یازدهم و رکوردزنی این مجلس در اعلام سوال و استیضاح از وزرای یک دولت، در جلسه صحن روز گذشته مجلس شورای اسلامی این بار نوبت وزیر کار، تعاون و رفاه اجتماعی بود که به عنوان عضو دیگری از کابینه دولت یازدهم برای پاسخ به سوال نمایندگان مجلس شورای اسلامی در بهارستان حضور یابد. هرچند روند سوال و استیضاح بدل به امری تکراری شده و این بار هم علی ربیعی از چالش سوال بهارستان گذشت، نکته جالب توجه زمانی بود که ایرج عبدی نماینده خرم‌آباد به این نکته اشاره کرد که از هفت‌ماه قبل تاکنون سوال وی از علی ربیعی در دستورکار صحن قرار گرفته است. این در حالی است که در آئین‌نامه داخلی مجلس بر این مهم تاکید شده که بعد از اعلام وصول سوال از وزیر تا ۴۵ روز بعد باید آن سوال در جلسه صحن مورد رسیدگی قرار بگیرد.در ماده ۱۹۳ آیین‌نامه داخلی مجلس آمده است که «هر یک از نمایندگان می‌توانند راجع به مسائل داخلی و خارجی کشور از وزیر مسوول درباره وظایف او سوال نمایند. سوال باید کتبی، صریح و مختصر بوده و به رئیس مجلس داده شود. رئیس مجلس، موضوع را در اسرع وقت به کمیسیون تخصصی ارجاع می‌نماید. کمیسیون موظف است حداکثر ظرف یک هفته جلسه‌ای با حضور وزیر و سوال‌کننده تشکیل دهد. چنانچه وزیر در کمیسیون حاضر نشود و یا در صورت حضور، سوال‌کننده قانع نگردد، کمیسیون به هیات رئیسه اطلاع می‌دهد تا ر اولین جلسه علنی سوال نماینده قرائت و فورا برای وزیر مربوطه ارسال گردد و ظرف چهل و هشت ساعت تکثیر و در اختیار نمایندگان قرار گیرد. در صورتی که سوال به امضاء چند نفر باشد نماینده منتخب سوال‌کنندگان صحبت خواهد کرد». ماده ۱۹۴ این آیین‌نامه نیز اشاره دارد: «بر طبق اصل هشتاد و هشتم (۸۸) قانون اساسی، وزیر مورد سوال مکلف است حداکثر ظرف ده روز از تاریخ ابلاغ سوال، در مجلس حضور یافته و پاسخ دهد، والا از طرف رئیس مجلس شورای اسلامی بازخواست می‌شود، مگر آنکه وزیر رسما و با عذر موجه تقاضای تاخیر حداکثر برای مدت یک ماه نموده باشد که قبول این تقاضا منوط به رای مثبت مجلس خواهد بود. پس از حضور، وزیر مورد سوال و نماینده‌ای که سوال نموده و یا نماینده منتخب سوال‌کنندگان به ترتیب مقرر در این آیین‌نامه صحبت می‌نمایند». ماده ۱۹۵ هم می‌گوید: «در صورتی که سوال‌کننده با پاسخ وزیر قانع نشود رئیس مجلس شورای اسلامی به تقاضای سوال‌کننده موضوع را به کمیسیون تخصصی مربوط ارجاع می‌نماید.
این کمیسیون مکلف است از تاریخ ارجاع سوال، بدون فوت وقت، ظرف پانزده روز برای روشن شدن مطلب به هر طریق که صلاح بداند، اعم از خواستن سوابق امر و یا اخذ پاسخ کتبی یا شفاهی از شخص وزیر و هرگونه تحقیقات دیگری که لازم بداند، به موضوع رسیدگی نموده گزارش خود را تنظیم و به مجلس تقدیم دارد. این گزارش در دستور هفته بعد قرار خواهد گرفت و بدون بحث در مجلس قرائت خواهد شد. در صورتی که سوال‌کننده کتبا نسبت به سوال خود اعلام انصراف کند، این اعلام انصراف به وسیله رئیس یا منشی در جلسه علنی قرائت می‌شود». نکته دیگر اینکه با توجه به اینکه بخش اعظمی از مجلس نهم را اصولگرایان تشکیل می‌دهند با روی کار آمدن دولت تدبیر وامید اغلب سوال نمایندگان از وزراء ریشه سیاسی داشته کمااینکه آنها از هر فرصتی برای احضار اعضای کابینه دولت یازدهم به صحن استفاده کرده به طوری که در فاصله زمانی کوتاه تقریبا دوسوم وزراء به مجلس فراخوانده شده بودند و سیاسی بودن این اقدام در جایی مشهود بود که برخی از نمایندگان بعد از استیضاح فرجی دانا با شور و شعفی وصف ناپذیر صحن را ترک کردند و بلافاصله بعد از آن سوال از سایر وزراء پشت سر هم در دستورکار صحن قرار گرفت. حال اینجا با دو سوال مواجه شدیم اول اینکه چرا بر خلاف آئین‌نامه داخلی مجلس فاصله زمانی از اعلام وصول سوال نمایندگان در هیات رئیسه تا قرار دادن آن در دستورکار بررسی صحن گاه به حدود یکسال هم می‌رسد که از سخنگوی هیات رئیسه مجلس شورای اسلامی خواستیم که بدان پاسخ دهد و سوال دیگر اینکه چرا اغلب سوال نمایندگان دوره نهم مجلس از اعضای کابینه دولت تدبیر و امید ریشه سیاسی دارد که عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس در این مورد اظهارنظر کرد.
اولویت‌دادن طرح‌های دارای فوریت به درخواست نمایندگان فرصت سوال از وزراء را می‌گیرد
عبدالرضا مصری سخنگوی هیات رئیسه مجلس شورای اسلامی در بیان دلیل مدت زمان طولانی بین اعلام وصول سوال نمایندگان از وزارء تا در دستورکار صحن قرار دادن آن به «ابتکار» گفت: این فاصله زمانی به این دلیل است که نوبت‌ها طولانی بوده و تعداد سوال‌ها هم زیاد است چراکه دستورات بسیاری در مجلس وجود دارد و متاسفانه کمترین فرصت را برای پاسخگویی به سوالات نمایندگان گذاشته‌اند و چاره‌ای جز این هم وجود ندارد ضمن‌اینکه قوانین، طرح‌ها و لوایح دوفوریتی و یک فوریتی زیادی در نوبت صحن داریم البته در مواردی سوال‌ها بیش از یک سال طول می‌رسد که در نوبت صحن قرار گرفته و با اینکه حق با نمایندگان است اما کاری هم نمی‌توان برای حل این مشکل کرد. وی در مورد اینکه مطابق با آئین‌نامه داخلی مجلس باید ظرف ۴۵ روز و نهایت دو ماه سوال نماینده در صحن مطرح شود، افزود: وقتی زمان کافی وجود نداشته و طرح‌های دارای فوریت مطرح شود و یا ۵۰ نماینده با جمع کردن امضاء درخواست کنند طرح‌ها خارج از نوبت در دستورکار صحن قرار بگیرد آنها نیز از تاکیدات موجود در آئین‌نامه است که باید از سوی هیات رئیسه به آن توجه شود و به طور قطع درخواست نمایندگان در اولویت قرار می‌گیرد و قاعدتا فرصت سوال‌ها را می گیرد که بنابر آئین‌نامه نمی‌توانیم آن را نادیده بگیریم و درخواست ۵۰ امضای نمایندگان را نپذیریم. نماینده مردم کرمانشاه در مجلس شورای اسلامی تاکید کرد: آنچه مسلم است اواخر کار دوره‌های مجالس همین اتفاق می‌افتد چراکه همه طرح‌های عقب مانده همچون انجام پروازهای هواپیمایی می‌شود کمااینکه معمولا پروازهای صبح بدون مشکل انجام می‌شود و پروازهای بعدی کم‌ کم با تاخیر مواجه شده و آخرین پروازها در شب دارای بیشترین تاخیر از نظر زمانی خواهند بود در مورد درخواست‌های مجلس هم این گونه است که با وجود لوایح و طرح‌ها بسیاری که باید در ماه‌های پایانی مجلس مورد بررسی قرار بگیرند طبیعتا ممکن است حتی طرح یک‌سری از سوالات نمایندگان در صحن به این دوره از مجلس نرسد. عضو کمیسیون اجتماعی مجلس در پاسخ به این سوال که به نظر می رسد تعدادی از سوالات نمایندگان از وزراء دولت یازدهم از دید بسیاری از نمایندگان مجلس ریشه سیاسی دارد، اظهار کرد: بنده کمترین سوال با ریشه سیاسی را در این دوره از مجلس دیدم کمااینکه تاکنون سوالاتی که از وزراء پرسیده شده عمدتا جنبه کاری داشته و کارشناسی بدان پرداخته شده است و تا جایی که دیده‌ام اکثر قریب به اتفاق سوالات، سیاسی نیست و اگر نگاهی به مجالس گذشته بیندازیم سوالات بیشتر سیاسی بود تا اینکه به نحوه عملکرد وزراء بپردازد اما هم‌اکنون نمایندگان در سوالاتشان بیشتر به این اشاره دارند که دستگاه‌های مربوطه به وظایفی که دارند به درستی نپرداخته‌اند. مصری در پاسخ به اینکه تعداد زیاد سوال از وزراء در دولت یازدهم از سوی نمایندگان به دلیل دیدگاه سیاسی متفاوت آنها با قوه مجریه بوده است، یادآورشد: البته منظور ما از اینکه گفتیم ریشه سوالات سیاسی نیست به این معنا نیست که بگوییم نمایندگان از نظر سیاسی نظر دولت را قبول دارند بلکه منظور ما فقط این است که نمایندگان سوال سیاسی نپرسیده‌اند و تنها در قالب اداری و عملیاتی سوال کرده‌اند در جلسه سوال از وزیر کار، تعاون و رفاه اجتماعی نیز سوال در زمینه اشتغال بوده است و از دولت درخواست شد که یک برنامه‌ای در جهت بهبود وضعیت اشتغال در جامعه داشته باشد کمااینکه استان‌های لرستان و کرمانشاه نباید بر اساس آمار همیشه رتبه اول و دوم میزان افراد بیکار در کشور را داشته باشند. رئیس فراکسیون حزب موتلفه اسلامی تصریح کرد: هم‌اکنون این نکته را لازم به ذکر می‌دانم که مردم انتظار دارند در حوزه اشتغال‌زایی اقدام جدی صورت بگیرد و اگر این اتفاق نیفتد نماینده این حق را دارد که در مورد آن از وزیر مربوطه سوال کند و این موضوع سیاسی نیست بلکه انتقال خواسته مردم بوده و اینجا هم خانه ملت است و باید صدای ملت در آن به گوش مسئولان رسانده شود اینکه هر نماینده یک سوالی کرد نباید به آن انگ سیاسی بزنیم و با این روش مانعی برای پاسخگویی مسئولان مربوطه ایجاد کنیم.
سوال از وزراء دولت یازدهم در مجلس از روال عادی خود خارج شده است
عباسعلی منصوری‌آرانی عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس تعداد زیاد سوالات غیرمنطقی را امری وقت‌گیر ومانعی برای بررسی طرح‌ها و لوایح مهم دانست و در این مورد به «ابتکار» گفت: به هر صورت ما در صحن هم کار قانونگذاری انجام می‌دهیم و هم وظیفه نظارت برعهده ما بوده و زمان صحن هم محدود است کمااینکه تنها سه تا چهار ساعت در هفته برای آن در نظر گرفته شده است که علی‌القاعده هم باید طرح‌ها و لوایح را به قانون تبدیل کنیم و هم تحقیق و تفحص و تذکر در موضوعات مختلف مورد رسیدگی قرار گیرد وهم سوال مربوط به وزراء مطرح شود بنابراین اگر تعداد سوالات زیاد شد حالتی غیرمنطقی به خود می‌گیرد. وی افزود: ما باید روال و دیدگاه خود را در بحث سوالات تغییر دهیم و دو سوم سوالات را در داخل کمیسیون‌ها رای‌گیری کرده و حل و فصل کنیم تا زمان کمتری از صحن به بررسی این موضوعات اختصاص یابد. نماینده مردم کاشان، بیدگل و آران در مجلس شورای اسلامی در پاسخ به اینکه اغلب سوال از اعضای کابینه دولت یازدهم مبنای سیاسی دارد، تصریح کرد: قبول دارم برخی از سوالات سیاسی هستند ولی تعدادی از سوالات هم به مشکلاتی برمی‌گردد که نماینده در حوزه انتخابیه خود با آن درگیر شده و فشارهایی از آن طرف به وی وارد می‌شود و به طور قطع این سوالات واقعی هستند و این اقدام صحیحی است که نماینده بر مبنای اختیاراتی که در حوزه نظارت برعهده دارد در این موارد از وزراء مربوطه سوال کند. عضو فراکسیون رهروان ولایت مجلس با اشاره به برخی سوالات سیاسی یادآورشد: وقتی سوال پیرامون موضوعی همچون سیب‌زمینی و درختان باشد با این بهانه است که وزیر را به صحن بکشند که به وی کارت زرد بدهند با این هدف که انعکاس این خبر در جامعه به این صورت باشد که مجلس همراه آن وزیر نیست چراکه در انجام وظایف خود ناتوان است البته در همه دوره‌های مجلس وزراء دولت برای پاسخ به سوال نمایندگان به مجلس فرا‌خوانده می‌شدند اما در مورد وزراء دولت یازدهم این اقدام از روال خود خارج شده است.

منبع: روزنامه ابتکار/ مرضیه جلیلی

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*

بالا